Είναι πιθανό να πετύχεις δύο ή περισσότερους τύπους να χορεύουν στην γειτονιά σου φορώντας λευκά ρούχα, σαν να ταξίδεψαν από άλλη εποχή και ίσως να μην κατάφερες τελικά να ξεχωρίσεις εάν αυτό που είδες ήταν κάποιου είδους χορός ή πάλη… Τότε το μάτι σου θα πέσει επάνω σε έναν άλλο, που θα δίνει το ρυθμό σε αυτό τον ιδιαίτερο χορό, με ένα τύμπανο, και αυτή θα είναι η πρώτη σου επαφή με την τέχνη της Capoeira. H Capoeira είναι ένα άθλημα που συνδυάζει κινήσεις και τεχνικές πολεμικής τέχνης με τον ρυθμό και το χορό. Τα τελευταία χρόνια είναι πολύ διαδεδομένη σε χώρες της Αμερικής και της Ευρώπης, ενώ στο κέντρο της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης γίνονται καθημερινά δεκάδες σεμινάρια που σε προσκαλούν να έρθεις σε επαφή με την dance κουλτούρα ενός υπέροχου και αλλιώτικου πολιτισμού.

Το ταξίδι και η επιβίωση της Capoeira από τα βάθη της Αφρικής στον 21ο αιώνα

Η Capoeira γεννήθηκε και εξελίχτηκε στη Βραζιλία από Αφρικανούς σκλάβους κυρίως από την Angola, που μεταφέρθηκαν εκεί για να χρησιμεύσουν ως εργατικά χέρια στην παραγωγή ζαχαροκάλαμου και έφεραν μαζί τους μια κουλτούρα ζωντανή, πολύ διαφορετική από την ευρωπαϊκή. Το 1530μ.χ., το πορτογαλικό βασίλειο ξεκινά την αποικιοκρατία με την αιχμαλωσία των Βραζιλιάνων ιθαγενών και τότε οι πορτογάλοι ξεκίνησαν να εισάγουν εργάτες από την Αφρική. Εκεί οι σκλάβοι αντιλήφθηκαν ότι μπορούσαν να εξελίξουν μέσω του σώματος τους, ένα είδος αυτοάμυνας και πάλης, την οποία θα χρησιμοποιούσαν ως όργανο για την απελευθέρωσή τους. Όταν η καταπίεση χαλάρωσε, τότε βρήκαν ευνοϊκές τις συνθήκες για να αυξήσουν τις φυγές τους, με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν τα ‘Quilombos’, οργανωμένες κοινότητες σκλάβων φυγάδων, κρυμμένες στα τροπικά βραζιλιάνικα δάση. Σ’ αυτό το νέο σπίτι, οι Αφρικανοί ζούσαν ελεύθεροι και ικανοί πλέον να εκφράσουν την πλούσια κουλτούρα των προγόνων τους και έτσι άρχισαν να εξασκούνται ξανά στην Capoeira. Μετά την απελευθέρωση το 1889, κατευθύνθηκαν στις πόλεις, ζώντας φτωχά και στο περιθώριο. Εκεί, πολλοί άρχισαν να χρησιμοποιούν την Capoeira ως όπλο, ξεκινώντας επαναστάσεις, κάτι που ανάγκασε τις αρχές να δημιουργήσουν μια νομοθεσία που καταδίκαζε οποιονδήποτε εξασκούσε Capoeira.

Οι μεγάλοι Μαέστροι της Καποέιρα

Παρά την έντονη καταπίεση, η Capoeira εξελίχτηκε από πολλούς Μαέστρους όπως ο Mestre Pastinha. Στα μέσα της δεκαετίας του ’70 μεγάλοι Mestres δημιούργησαν ομάδες της Capoeira σε όλη τη Βραζιλία με μεγάλη επιρροή, ενώ στα τέλη της δεκαετίας του ’80, αποφάσισαν να την φέρουν σε άλλες χώρες. Αυτές οι πρώτες εμπειρίες κινητοποίησαν τα βραζιλιάνικα γκρουπ, μεταφέροντας την Capoeira στην υπόλοιπη Νότιο Αμερική, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη. Σήμερα, η Capoeira είναι παρούσα σε 65 χώρες!

Χορός ή πολεμική τέχνη;

H Capoeira ‘παίζεται’ μέσα σε έναν ανθρώπινο κύκλο, την Roda όπου οι δύο παίκτες προσπαθούν να επιτύχουν ένα αρμονικό παιχνίδι, χωρίς τραυματισμούς, με όμορφες ανταλλαγές κινήσεων, έξυπνα μαρκαρίσματα και επικοινωνία μεταξύ τους. Τα λακτίσματα, τα σκουπίσματα ποδιών και οι κεφαλιές της capoeira, έχουν χρησιμοποιηθεί, σε θανάσιμους αγώνες, αλλά μόνο όταν ο αντίπαλος ήταν θανάσιμος εχθρός. Αντίθετα με τις υπόλοιπες πολεμικές τέχνες η καποέιρα έχει άμεση και οργανική σχέση με το χορό. Είναι ένα είδος καράτε όπου οι κινήσεις εκτελούνται αργά, σύμφωνα με το ρυθμό της μουσικής και συνήθως κλιμακώνονται σε ακροβατικά με επιδείξεις ισορροπίας και μεγάλης ευλυγισίας.

H Aθήνα μαθαίνει καποέιρα

Τα τελευταία χρόνια η καποέιρα έχει ένα ιδιαίτερα αγαπητό είδος χορού στο κέντρο της πόλης μας. Η ακαδημία Banzo de Senzala Atenas δημιουργήθηκε από τον Mestre Ediandro Almeida και τον Professor Manel Ariza στην Αθήνα το Σεπτέμβρη του 2001, σαν μια προέκταση της σχολής στη Βαρκελώνη, αφιερωμένη στην ανάπτυξη της capoeira στην Αθήνα, συντηρώντας την προέλευση και τις παραδόσεις της. Η ομάδα Banzo de Senzala παραδίδει μαθήματα και σεμινάρια στο Diamond Camp I στο Eλληνικό, στο We – Workout Experience στο Μαρούσι, στο Dance Up Studiο στο Μοναστηράκι και στο Backstage Dance Academy, στην Ηλιούπολη, ενώ έχει διεξάγει σεμινάρια με τη συμμετοχή διάσημων Mestres όπως ο Mestre Ediandro de Almeida (Ισπανία), Mestre Sombra (Βραζιλία), ο Mestre Liminha (Σουηδία), Mestre China (Ισπανία), Mestre Beija Flor (Γαλλία), Mestre Marcos (Αγγλία), Mestre Valdir (Αγγλία), C.Mestre Joelson (Κανάρια), Mestre Tatu (Βραζιλία), Professor Juli (Ισπανία) και Formado Isaac (Γαλλία). Η Cumana δημιουργήθηκε από 2 χορευτές με διαφορετικό background (capoeira και σύγχρονο) και μας ταξιδεύει σε urban μονοπάτια με house, dance, capoeira, breakdance, αλλά και σύγχρονο χορό. Τέλος τo studio χορού Dance Cultural Centre που βρίσκεται στην περιοχή του Κεραμεικού επί της Πειραιώς 76, στον 3ο όροφο, δημιουργήθηκε το 2002, θέλοντας να συμβάλλει στην ανανέωση της χορευτικής σκηνής στην Ελλάδα. Έτσι συμπεριέλαβε στο πρόγραμμά του και την τέχνη της καποέιρα!

Αληθινή γυμναστική

Μετά από λίγα μαθήματα η ευλυγισία σου θα αυξηθεί και οι μύες σου θα δυναμώσουν, ενώ ταυτόχρονα θα ξεδίνεις μεσα από τον δυνατό χορό. Η Capoeira είναι μια μορφή έκφρασης που συνδυάζει τη μουσική, τον χορό, την πολεμική τέχνη, το παιχνίδι και την σκληρή άθληση. Είναι ανοιχτή σε όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας, φύλου και καταγωγής. Φόρεσε ένα άνετο t-shirt και μια λευκή φαρδιά φόρμα γυμναστικής, πήγαινε σε ένα από τα σεμινάρια και ταξίδεψε σε μια αλλιώτικη dance κουλτούρα που έρχεται να απογειώσει το σώμα και το πνεύμα σου. #cuttypaizei με την dance κουλτούρα στα στενά της πόλης μας κι εμείς δεν έχουμε παρά να ακολουθήσουμε τα τύμπανα και να μπούμε στον χορό.

By Όλγα Νικολαϊδου – Αn Urban Adventurer

- -