Αν το street art είναι ένα εντυπωσιακό είδος μοντέρνας τέχνης, σίγουρα η τρίτη διάσταση το ταξιδεύει σε… άλλη διάσταση.

Το 3D street art εμφανίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του ’80. Πατέρας του θεωρείται ο Kurt Wenner, που συνδύασε παραδοσιακές street art τεχνικές με δικές του αντιλήψεις για το illusion. Αποτέλεσμα ήταν το street art σε τρεις διαστάσεις. Η ομορφιά των έργων του κόβει την ανάσα, με το National Geographic να τα χαρακτηρίζει “Αριστουργήματα” με κιμωλία. Με την συνεχώς αυξανόμενη δημοτικότητα των εικόνων του Wenner, εκατοντάδες καλλιτέχνες απ ‘όλο τον κόσμο εμπνεύστηκαν από τα έργα του για να δημιουργήσουν τις δικές τους εκδοχές τριών διαστάσεων του pavement street art. Καλλιτέχνες όπως ο Julian Beever, Manfred Stader και ο Edgar Muller μπορούν να αναζητήσουν τις ρίζες τους στις τεχνικές που εγκαινίασε ο Kurt Wenner.

Όμως ποια ήταν η πορεία αυτού του τόσο ταλαντούχου street artist που έδωσε νέα πνοή στο κίνημα της street art;

Ο Kurt Wenner δημιούργησε την πρώτη του τοιχογραφία στην ηλικία των δεκαέξι ετών, ηλικία στην οποία ήδη κέρδιζε τα προς το ζην ως γραφίστας. Μετά τη συμμετοχή του στο Rhode Island School of Design και Art Center College of Design, ξεκίνησε να εργάζεται για τη NASA ως προηγμένος επιστημονικός εικονογράφος, δημιουργώντας εννοιολογικούς πίνακες, διαστημικά έργα του μέλλοντος και εξωγήινα τοπία. Το 1982 έφυγε από τη NASA, πούλησε όλα του τα υπάρχοντά και μετακόμισε στην Ιταλία για να σπουδάσει εικονιστικό σχέδιο και την τέχνη των μεγάλων καλλιτεχνών από την Αναγέννηση. Ο Wenner έζησε σε απόσταση αναπνοής από το Πάνθεον, στην καρδιά της Ρώμης, όπου σπούδασε τα σχέδια, τα έργα ζωγραφικής και τα γλυπτά των παλιών δασκάλων της Αναγέννησης στα πιο γνωστά μουσεία της ιταλικής πρωτεύουσας. Με την πάροδο των χρόνων, ο Wenner έγινε γνωστός σε όλη την Ιταλία και το 1991 του ανατέθηκε να δημιουργήσει ένα έργο τέχνης για να τιμηθεί η επίσκεψη του Πάπα Ιωάννη Παύλου Β’ στην πόλη της Μάντοβα.

Στη δεκαετία του 2000, ο Wenner παρουσίασε το πρώτο του 3D pavement έργο στο Μουσείο Τέχνης Santa Barbara. Λίγο αργότερα ίδρυσε το πρώτο φεστιβάλ ζωγραφικής δρόμου στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ. Το φεστιβάλ, γνωστό ως Ι Madonnari, συνεχίζεται έως και σήμερα όπως και πολλά από τα φεστιβάλ και εκδηλώσεις που ο Wenner ξεκίνησε σε όλη τη χώρα. Ένα άγνωστο γεγονός της καριέρας του Wenner είναι ότι, για δέκα χρόνια, αφιέρωνε ένα μήνα ετησίως για να διδάξει σε περισσότερους από 100.000 μαθητές πώς να εργαστούν με κιμωλίες και παστέλ. Τιμήθηκε με το Μετάλλιο Kennedy Center για την συμβολή και αφοσίωσή του στην καλλιτεχνική εκπαίδευση.

Ο Wenner έζησε στη Ρώμη για είκοσι πέντε χρόνια πριν από την επιστροφή του στις ΗΠΑ. Η δουλειά του έχει παρουσιαστεί σε τριάντα χώρες και ο ίδιος δημιουργεί ακόμα έργα για πελάτες από όλο τον κόσμο.

Οι πρωτοποριακές τεχνικές του street art σε τρεις διαστάσεις

Η γεωμετρία και οι τεχνικές του 3D street art είναι εμπνευσμένες από τις υπέροχες baroque οροφές της Ρώμης του 17ου αιώνα. Ωστόσο αρχικά οι street artists αντιμετώπισαν ιδιαίτερες δυσκολίες που σχετίζονταν με το πώς οι παραπάνω τεχνικές θα μπορούσαν να εφαρμοσθούν σε μία επιφάνεια που θα βρισκόταν πολύ κοντά στο θεατή και σε κυρτή γωνία.

Σε συνέντευξή του στο «Business Insider», ο Kurt Wenner δήλωσε:

« Η τρισδιάστατη ζωγραφική δρόμου είναι δική μου εφεύρεση. Τη δημιούργησα από τη μελέτη ενός τύπου αναμορφισμού που υπήρχε τον 17ο αιώνα. Για αρκετές δεκαετίες, καλλιτέχνες είχαν σχεδιάσει μεγάλα έργα για να μπορεί κάποιος να τα δει από μια συγκεκριμένη οπτική. Είχα προσκληθεί να ανέβω στη σκαλωσιά σε διάφορες εκκλησίες για να δω ο ίδιος τοιχογραφίες από κοντά κατά τη διάρκεια των αποκαταστάσεων. Άγγιξα ακόμη και το ταβάνι της Καπέλα Σιξτίνα. Παρατήρησα ότι σε μερικές από τις μπαρόκ οροφές τα αριθμητικά αυτά στοιχεία επιμηκύνονται για να φαίνονται φυσιολογικά από το έδαφος. Οι street art δημιουργίες μου ήταν φτιαγμένες με τέτοιο τρόπο, ώστε οι άνθρωποι να κοιτάζουν το έργο από μια γωνία και όχι στην ευθεία. Άρχισα να δημιουργώ μια συγκεκριμένη γεωμετρική προοπτική ρυθμίζοντας τις διαστάσεις των μορφών ζωγραφικής, για να διευκολύνω τις οπτικές γωνίες των θεατών που στέκονται στη βάση του έργου. Σε αντίθεση με τις παραδοσιακές αναμορφικές συνθέσεις, όπως οι οροφές εκκλησιών, οι οπτικές γωνίες είχαν μεγάλο εύρος και έτσι άρχισα να χρησιμοποιώ ένα καμπυλόγραμμο κυρτό φακό ώστε να καταγράφω τις συνθέσεις.

Η δική μου η γεωμετρία είναι διαφορετική από τα έργα του 17ου αιώνα και δεν την έχω δημοσιοποιήσει. Συνδυάζει τη λογική χρήση της γραμμικής προοπτικής με την προβολή προς τα έξω από το ανθρώπινο μάτι. Άλλοι καλλιτέχνες που μιμούνται τα τρισδιάστατα έργα του pavement art χρησιμοποιούν μια πιο παραδοσιακή γεωμετρία που ονομάζεται «quadratura» και η οποία δεν περιλαμβάνει πολύπλοκους υπολογισμούς. Δεν καταλαβαίνουν ότι η γεωμετρία μου είναι μοναδική».

Τα εντυπωσιακά έργα της νέας αυτής τεχνικής, καθώς και η προβολή της από τα ΜΜΕ, οδήγησαν γρήγορα στην εξάπλωσή της. Σύντομα πολλοί street artists θα επιχειρούσαν να δημιουργήσουν τα δικά τους αριστουργήματα σε τρεις διαστάσεις.

Τη δεκαετία του ’90 το street art αναπτύχθηκε με ταχύτατους ρυθμούς. Ενώ πολλοί street artists παρέμεναν στις δύο διαστάσεις, άλλοι, όπως οι Rod Tryon and Tracy Lee
Stum, τελειοποιούσαν την τεχνική τους σε τρεις διαστάσεις, παρουσιάζοντας σε φεστιβάλ των ΗΠΑ, όπως το Sarasota Chalk Festival, έργα υψηλής ποιότητας.

Η απαίτηση για ακόμα μεγαλύτερες και σύνθετες εικόνες έχει οδηγήσει σήμερα τους street artists που ασχολούνται με έργα 3 διαστάσεων να δώσουν έμφαση στην τέχνη καθεαυτή και όχι στην εφήμερη φύση της. Αυτό έκανε πολλούς καλλιτέχνες να μεταφέρουν τα τρισδιάστατα έργα τους από τους τοίχους σε επίπεδες επιφάνειες καθιστώντας το 3D street art εντονότερο και διαδραστικότερο. Πρόκειται για ένα κύμα καλλιτεχνημάτων που είναι γνωστό ως interactive 3D basement art.

Το 3D street art δείχνει πως η δυναμική αυτού του είδους τέχνης, και η εφευρετικότητα των street artists δεν εξαντλούνται ποτέ…

Για να δεις περισσότερο 3D Street Art, μπες εδώ www.kurtwenner.com

- -